Luật Cờ Tướng & Cách Chơi Cho Người Mới – Có Bàn Minh Hoạ

Luật cờ tướng quy định hai bên, mỗi bên 16 quân, lần lượt đi trên bàn 9 cột 10 hàng; bên Trắng đi trước. Mục tiêu là chiếu bí Tướng đối phương. Trang này tóm tắt luật theo Luật Cờ tướng Việt Nam, có bàn cờ bấm vào từng quân để xem nước đi.

Chọn một quân ở hàng nút dưới bàn cờ: quân đó được chọn sẵn và các chấm xanh là mọi nước đi hợp lệ. Bấm vào quân khác (cả quân Đen) để xem nước của nó, bấm vào một chấm để đi thử. Bấm «Chữ Hán / Việt» để đổi chữ trên quân.

Bàn cờ và cách bày quân

Bàn cờ có 9 đường dọc và 10 đường ngang cắt nhau tại 90 điểm; quân đặt trên giao điểm chứ không đặt trong ô. Giữa bàn là sông chia hai nửa; mỗi bên có một cung Tướng 4 ô vẽ hai đường chéo ở giữa ba đường dọc 4, 5, 6 (Điều 2.1).

Mỗi bên có 16 quân thuộc 7 loại, tổng cộng 32 quân (Điều 2.2). Hàng cuối xếp Xe, Mã, Tượng, Sĩ, Tướng, Sĩ, Tượng, Mã, Xe; hai Pháo đứng hàng thứ ba, năm Tốt đứng hàng thứ tư, cách nhau một điểm (Điều 3).

Từng quân đi thế nào?

Mỗi nước chỉ được đi một quân, đúng cách đi của loại quân đó (Điều 4.2.1). Bàn cờ ở đầu trang có 6 bài tập, mỗi bài một loại quân; bảng trên tóm tắt cách đi, phần dưới nói rõ ba điểm người mới hay sai.

Mã bị cản chân

Mã đi một bước thẳng rồi một bước chéo. Nếu có quân bất kỳ đứng sát Mã theo hướng bước thẳng, Mã không đi được hướng đó (Điều 4.3.e).

Pháo ăn qua ngòi

Khi không ăn quân, Pháo đi như Xe. Khi ăn quân, giữa Pháo và quân bị ăn phải có đúng một quân bất kỳ làm «ngòi»; không có ngòi hoặc có từ hai ngòi trở lên thì không ăn được (Điều 4.3.g).

Tướng không được đối mặt

Hai Tướng không được đứng đối mặt trên cùng một đường dọc mà không có quân nào ở giữa (Điều 4.3.a). Vì vậy một nước đi làm lộ mặt hai Tướng là nước không hợp lệ, và quân đứng giữa hai Tướng có khi không được rời đi.

Thắng, thua, hoà tính ra sao?

Bạn thắng khi chiếu bí Tướng đối phương. Bạn cũng thắng khi đối phương hết nước đi dù chưa bị chiếu, khi đối phương hết giờ, xin thua, hoặc phạm luật cấm mà không chịu đổi nước (Điều 7.1).

• Chiếu: nước đi đe doạ nước sau ăn được Tướng. Bên bị chiếu phải chạy Tướng, ăn quân đang chiếu hoặc che đỡ (Điều 6.2).
• Hoà: hai bên đồng ý hoà; không bên nào còn đủ quân để chiếu bí; hai bên cùng không phạm luật cấm và không chịu đổi nước; hoặc 50 nước liên tiếp không ai ăn quân và một bên đề nghị (Điều 7.2, Điều 12).
• Lặp nước: chiếu mãi bị xử thua, còn nhiều kiểu lặp khác chỉ xử hoà. Xem bảng 10 điểm xử ở trang nước cấm trong cờ tướng.

Ván đầu tiên nên đi thế nào?

Ván đầu tiên, hãy ra quân lớn sớm và giữ Tướng an toàn. Ba nguyên tắc đơn giản: đưa Pháo, Mã ra trước; mở đường cho Xe; đừng đi Tướng khi chưa bị ép.

1. Nước 1: Pháo 2 bình 5 (P2-5) đưa Pháo vào giữa, nhắm Tốt đầu của Đen. Đây là nước mở đầu luật dùng làm ví dụ ghi biên bản.
2. Nước 2–3: ra hai Mã (M2.3, M8.7) để bảo vệ Tốt giữa và chuẩn bị cho Xe ra.
3. Nước 3–4: đưa Xe ra cột mở (ví dụ X1-2) — Xe là quân mạnh nhất, ra càng sớm càng có lợi.
4. Trước mỗi nước, tự hỏi: quân nào của mình đang bị dọa ăn, và nước này có làm lộ mặt Tướng không?

Đánh thử với máy ở cấp 1 trước. Bàn cờ chỉ cho đi nước hợp lệ, tự ghi biên bản và báo khi bạn bị chiếu. Cách đọc các dòng biên bản xem ở trang cách ghi biên bản ván cờ tướng.

Câu hỏi thường gặp

Cờ tướng khác cờ vua chỗ nào?

Cờ tướng chơi trên 90 giao điểm (9 cột, 10 hàng) có sông và cung, cờ vua chơi trong 64 ô. Cờ tướng có Pháo phải nhảy qua ngòi để ăn, không có Hậu, và Tướng không ra khỏi cung. Một khác biệt hay bị nhầm: trong cờ tướng, bên hết nước đi bị xử thua (Điều 7.1.b), còn trong cờ vua hết nước mà không bị chiếu là hoà.

Bên nào đi trước?

Bên Trắng (quân đỏ) đi trước, sau đó hai bên luân phiên (Điều 4.2). Trong thi đấu, người cầm Trắng ở ván đầu được bốc thăm.

Tướng có được ăn quân không?

Có. Tướng ăn quân như các quân khác, miễn là nước đi nằm trong cung và không để hai Tướng đối mặt hoặc tự đưa mình vào thế bị chiếu.

Chiếu tướng liên tục có bị xử thua không?

Có: chiếu mãi bị xử thua nếu không đổi nước. Xem đủ các trường hợp và ví dụ ở trang nước cấm trong cờ tướng.

Góp ý sửa

Thấy chỗ nào trong trang khác với luật bạn đang dùng? Gửi qua email [email protected] hoặc ô góp ý cuối trang, kèm nguồn. Góp ý đã kiểm tra sẽ được sửa vào trang kèm ngày cập nhật.

Nguồn: Luật Cờ tướng (QĐ 1409/2004/QĐ-UBTDTT/TT1 ngày 23/9/2004 của Ủy ban Thể dục Thể thao), Điều 2, 3, 4, 6, 7, 12, theo tài liệu tập huấn trọng tài cờ quốc gia 2015. Đối chiếu ngày 9/10/2026 · Đội ngũ biên tập Ongame · Giới thiệu Ongame.